Даралтын хэлбэлзэл ихтэй зун… чимээгүй цагийн бөмбөг «тархины аневризм»-ын сэрэмжлүүлэг

 Чимээгүй цагийн бөмбөг гэж нэрлэгддэг «тархины аневризм». Ердийн үед ямар нэг шинж тэмдэггүй байснаа хагарах агшинд амь насанд аюултай тархины цус алдалтад хүргэдэг учраас тэр. Ялангуяа зун олон эрсдэлт хүчин зүйлээс болж цусны даралтын хэлбэлзэл ихэсдэг тул илүү болгоомжлох хэрэгтэй гэж мэргэжилтнүүд тайлбарлаж байна.

Тархины аневризм гэдэг нь тархи доторх артерийн судасны ханын нэг хэсэг бөмбөлөг мэт хэвийн бусаар хөөрөн томорсон байдлыг хэлнэ. Үүсэх механизм нь одоогоор бүрэн тодорхой болоогүй ч сулраад байгаа судасны ханад цусны урсгалын даралт тогтмол үйлчилснээр судасны хана гэмтэж, уян хатан чанар нь буурдаг явдал гол шалтгаан гэж таамаглаж байна.

Ихэвчлэн 40-60 насныханд илэрдэг бөгөөд хэлбэр, шалтгаанаас нь хамааран уут хэлбэрийн саккуляр, артери бүхэлдээ томордог фузиформ, судасны ханын дотор ба гадна давхаргын хооронд цусан бүлэн үүсдэг диссекцийн тархины аневризм гэж ангилдаг.

Тархины аневризмын хувьд юуны түрүүнд хагарахаас нь өмнө оношлуулах нь чухал. Учир нь хагарч тархины цус алдалт үүсвэл амь насанд аюултай. Гэгээн Петрийн эмнэлгийн Мэдрэлийн интервенцийн тасгийн профессор Со Дэ Чоль «Ийм үед аянга цахих мэт хүчтэй толгойн өвдөлттэй хамт дотор муухайрах, бөөлжих, хүзүү хөшингө болох шинж илэрдэг бөгөөд хүндэрвэл таталт, ухаан балартах, зүрх зогсох хүртэл хүрч болно» гэж хэлээд «Ийм өвчтөн жил бүр 100 мянган хүн тутамд 10 орчим тохиолддог бөгөөд өвчтөний гуравны нэг нь цус алдангуутаа нас барах хэмжээний өндөр эрсдэлтэй» гэлээ.

Асуудал нь ихэнх тархины аневризм хагарахаас өмнө тодорхой шинж тэмдэггүй байдагт оршино. Иймд мэргэжилтнүүд 40 наснаас хойш даралт ихсэлт, удамшлын түүх, тамхины түүх зэрэг тархины аневризмын эрсдэлт хүчин зүйлтэй бол эмч нартай зөвлөлдөж, шаардлагатай тархины нарийвчилсан шинжилгээ хийлгэхийг зөвлөж байна.

Аз болоход нарийвчилсан шинжилгээгээр тархины аневризмыг илрүүлсэн бол байдлаас нь хамааран зохих эмчилгээгээр хагарах эрсдэлийг бууруулж болно. Аневризмын хэмжээ, байрлал, эрсдэлт хүчин зүйлээс хамааран хяналтад авах уу, эсвэл интервенцийн эмчилгээ зэрэг идэвхтэй арга хэмжээ шаардлагатай юу гэдгийг шийддэг. Сүүлийн үед зүсэлт хийхгүйгээр цавины гуяны артериар дамжин тархины артерид хүрдэг эмболизацийн эмчилгээ ч янз бүрээр хийгдэх болсон тул мэс заслын ачаалал нэлээд буурсан.

Профессор Со Дэ Чоль «Ялангуяа судасны дотор багаж оруулж, доторх цусны урсгалыг таслан хагарах эрсдэлийг бууруулдаг эмболизаци сүүлийн үед хурдацтай хөгжиж байна» гэж хэлээд, «Тэдгээрийн дотроос тортой хэлбэрийн цусны урсгал тасалдуулагч WEB (Woven EndoBridge)-ийг ашигласан эмболизаци нь койл эмболизацийн хязгаарлагдмал байдлыг нөхөх эмчилгээ болж анхаарал татаж байна» гэж тайлбарлав.

Зун улиралд цусны даралтын хяналт болон шингэн нөхөхөд онцгой анхаарах хэрэгтэй. Аагим халуун, шингэн алдалт, температурын огцом өөрчлөлт зэрэг нь цусны даралтын өөрчлөлтөд цогцоор нөлөөлж болзошгүй юм. Ийм хүчин зүйлд байнга өртвөл цусны даралтын хэлбэлзлийн далайц ихсэж, судсанд үзүүлэх ачаалал нэмэгдэж болно.

Со Дэ Чоль профессор «Тархины аневризмыг хагараагүй байхад нь хянах нь хамгийн чухал» гэж хэлээд, «Тархины аневризмын эрсдэлт хүчин зүйлтэй өндөр эрсдэлт бүлгийнхэн өглөө оройд цусны даралтаа хэмжиж, халуун агаарын урьдчилсан мэдээ гарсан өдөр гадаа үйл ажиллагаанаас татгалзах хэрэгтэй» гэж сануулав.

Эх сурвалж : Хэлс Гёнхян(https://www.k-health.com)